Kategori: Makaleler

Giriş – Toplumsal Yapılar ve Gücün İzdüşümü Hayatımızda sürekli olarak gördüğümüz ama bazen iç yüzüne bakmadığımız bir şey var: Güç. Güç, devletin en tepe kademesinden en alt seviyedeki mahalle muhtarına kadar birçok biçim alır. Bu güç, sadece bireylerin ya da kurumların kontrol ettiği bir şey değildir; aynı zamanda toplumsal yapılar, normlar, roller ve etkileşimler aracılığıyla şekillenir. Vali, Türk toplumunda önemli bir makamdır. Devletin yerel düzeydeki temsilcisidir ve birçok yetkiye sahiptir. Ancak bu yetkilerin sınırları ve nasıl kullanıldığı, toplumsal yapılar, toplumsal adalet ve eşitsizlik açısından büyük bir anlam taşır. Vali’nin yetkilerini anlamak, aynı zamanda devletin yerel halkla olan ilişkisini, toplumdaki güç…

Toplu İrsaliye Kesilir Mi? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir Analiz Günümüzde güç ilişkilerinin, toplumsal düzenin ve iktidarın nasıl işlediğini anlamak, sadece ekonomik teoriler ve tarihsel analizlerle değil, aynı zamanda toplumsal yapıların, kurumların ve ideolojilerin de incelenmesiyle mümkün olur. Bu noktada, gündelik yaşamın içine sızan politik gerçeklikleri anlamak, çoğu zaman bizi kavramsal ve kuramsal boyutlara da yönlendirir. Peki, toplu irsaliye kesilmesi gibi sıradan bir işlem üzerinden politik sistemin işleyişini anlamak mümkün müdür? Toplu bir düzenin, devletin ve toplumun en küçük birimlerinden biriyle bağını nasıl kurabiliriz? Bu yazıda, toplu irsaliye kesilmesi metaforu üzerinden, modern demokrasilerdeki güç dinamiklerini, katılım biçimlerini ve iktidar ilişkilerini analiz…

Rehber Sime Nasıl Aktarılır? Etik, Epistemoloji ve Ontoloji Perspektiflerinden Bir İnceleme İlk bakışta basit bir soru gibi görünse de, “Rehber sime nasıl aktarılır?” sorusu, derin felsefi katmanlar barındırır. Hepimizin hayatında, yaşadığımız dünyayı anlamlandırmaya çalışırken bir çeşit rehber arayışı içinde olduğunu kabul edebiliriz. Ancak bu rehberin ne olduğuna, nasıl bulunabileceğine ve insanın varlık yolculuğunda ne derece etkili olacağına dair sorular, felsefi düşüncenin merkezine yerleşmiş büyük sorunlardır. Hepimizin bildiği bir hikâye vardır: Bir köyde yaşayan bir çocuk, eski bir bilgeden rehberlik alır ve hayatta doğru yolu bulabilmesi için ona danışır. Ancak, bilgenin rehberi sadece bilgi değil, aynı zamanda ahlaki bir seçimin de…

Nüsha Almak Ne Demek? Felsefi Bir Bakış Bütün yaşamımız, kopyaların, tekrarların ve izlerin etrafında şekillenir. Örneğin, bir gün güneş doğarken, bir başka gün, bir başka güneşin aynı şekilde doğacağı kesindir. Bu doğa olgusunun bir kopyasıdır. Peki ya insan düşünceleri, eylemleri ve duyguları? Onlar da kopya mı? Bize ait olduklarını, yalnızca bizim yaşadığımız deneyimler olarak mı algılıyoruz? Yalnızca kendimize ait bir dünyada mı varız, yoksa başkalarından kopyalanmış bir gerçekliğin içinde mi sürüklendik? Felsefe, her zaman bu tür sorularla şekillenir. Kopyalama, bir şeyin veya bir düşüncenin “nüsha” alınması, belki de varoluşun özüdür. Nüsha almak kavramı, yalnızca bir metni, bir görüntüyü ya da…

Martılar Gece Neden Bağırır? Bir Gece Yarısı Sorusu Bir gece, deniz kenarında yürürken ansızın kulağınıza çarpan bir ses duydunuz; tiz ve rahatsız edici. Martıların yüksek sesle bağırdığını fark ettiniz. Havanın soğukluğu ve denizin uğultusu arasında, o sesin nedenini merak ettiniz. Martılar gece neden bağırır? Birçoğumuz bu soruyu hiç sormadan, sadece kulağımızı kapatarak uyumaya devam ederiz. Ama bazen derin bir merak uyanır: Bu hayvanlar geceleri neden çığlık atar? Ve acaba bu sesler gerçekten de bir anlam taşıyor mu? Martıların Geceyi Kendi Sesleriyle İhlal Etmesi Martılar, sahillerin ve kıyıların ikonik kuşlarıdır. Genellikle sabahın erken saatlerinde, denizin tuzlu havasında, güneşin doğuşuyla birlikte duydukları…

Kromdan Çeliğe Hangi Elektrot Kullanılır? Bir Sosyolojik Perspektif Günümüzde teknolojik ve endüstriyel konular çoğu zaman yalnızca mühendislerin, işçilerin veya uzmanların ilgisini çeker. Ancak birçoğumuz, günlük hayatımızda karşılaştığımız ürünlerin arkasındaki derin toplumsal dinamikleri fark etmeyiz. Örneğin, “Kromdan çeliğe hangi elektrot kullanılır?” sorusu, ilk bakışta yalnızca teknik bir soru gibi görünebilir. Fakat bu sorunun ardında, insan emeği, iş gücü, toplumsal normlar ve kültürel pratiklerle şekillenen bir gerçeklik yatmaktadır. Bu yazıda, bir malzeme mühendisliği sorusunu, toplumsal yapılar, güç ilişkileri, cinsiyet rolleri ve eşitsizlik perspektifinden inceleyeceğiz. Kromdan çeliğe hangi elektrot kullanıldığı, sadece sanayi dünyasında değil, aynı zamanda toplumun daha geniş yapılarında da önemli yansımalar…

GTIP Nerede Kullanılır? Felsefi Bir İnceleme Felsefe, hayatın anlamını, insanın evrendeki yerini ve bilgiye nasıl ulaşılacağını sorgulayan bir disiplindir. Her soruya derinlemesine bakmayı, her kavramı en temel düzeyde incelemeyi amaçlar. Günlük hayatımızda karşılaştığımız her şeyin ardında, bazı temel sorular yatar: Bir şeyin ne olduğunu, neden olduğunu, nasıl olması gerektiğini… Bu sorular, bazen basit bir etiketin ardında bile gizli olabilir. Örneğin, GTIP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) gibi teknik bir terim, sadece ticaretle ilgilenenler için bir önem taşıyor olabilir, ancak felsefi açıdan bakıldığında, bu kavramın kullanımını etik, bilgi kuramı ve varlık felsefesi açısından sorgulamak da mümkündür. GTIP, aslında bir ürünün uluslararası ticaretine…

Toplumcu Gerçekçiler Kimlerdir? Bir Eleştiri Toplumcu gerçekçiler kimlerdir? Hadi bakalım, bunu birlikte çözmeye çalışalım. Türkiye’nin edebiyatında önemli bir yer tutan bu akım, sosyal, ekonomik ve politik konuları kendine dert edinerek halkın gerçeklerini, acılarını ve zaaflarını ön plana çıkarmıştır. Ama mesela, gerçekten doğru bir yoldalar mı? Yoksa kendilerini kurtarmaya çalışırken toplumun gerçeğinden uzaklaşıyorlar mı? İşte bu sorular, toplumcu gerçekçilerin etkisini değerlendirirken aklımızda olmalı. Evet, toplumcu gerçekçiler önemli bir yere sahip. Ama ya gerçekten halkı anlatıyorlar, yoksa toplumun gerçekliğini kendi sanatçı kafalarına göre şekillendiriyorlar? Hadi, bu konuda düşünmeye başlayalım. Toplumcu Gerçekçilerin Güçlü Yönleri Toplumcu gerçekçiler, halkın sesi olmayı amaçlarlar. Duygusal derinliklere inmeye…

Timpanik Neresidir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme Toplumsal Cinsiyet ve Mekân İlişkisi Timpanik, kulağın iç kısmındaki bir alanı tanımlayan tıbbi bir terim olmasına rağmen, İstanbul gibi büyük şehirlerde, özellikle toplumsal cinsiyet ve sosyal adalet bağlamında farklı bir anlam kazanıyor. Sokakta yürürken, toplu taşımada veya işyerlerinde gözlemlediğim sahneler, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adaletin nasıl şekillendiğini anlamamı sağladı. Timpanik neresi, aslında sadece fizyolojik bir kavram değil, aynı zamanda farklı sosyal grupların bir arada yaşadığı mekânlarda karşılaştıkları güç dinamiklerinin bir yansımasıdır. Özellikle kadınların, LGBT+ bireylerin ve farklı etnik kökenlerden gelen insanların İstanbul sokaklarındaki varlıkları, toplumsal yapının ne kadar…

Neden Kahramanmaraş? Kahramanmaraş, adı bile kulağa bir sıcaklık, samimiyet ve derin bir tarih fısıldar. Bu şehir, birçoğumuz için sadece hatırladığımız bir isimden öteye gitmez. Ama bir gün, bu şehirdeki bazı bağları keşfettiğinizde, bu bağlantılar size gerçekten farklı bir açıdan görünmeye başlar. Peki, neden Kahramanmaraş? Bu şehrin bize sunduğu derinlikleri, kültürünü ve insanını merak ettiniz mi? Bu yazıda, Kahramanmaraş’ı biraz daha yakından tanıyacağız. Ekonomi okumuş bir genç olarak, hayatımı veri ve gözlemlerle şekillendiriyorum. Gelin, verilerle ve kendi deneyimlerimle harmanlanmış bir şekilde Kahramanmaraş’a bakalım. Tarih ve Kültür: Kahramanmaraş’ın Derin Kökleri Çocukken annem, “Kahramanmaraş’tan gelen misafirlere ikram etmek için asla bir şey eksik…