Kategori: Makaleler

Yağmur: İsim mi, Kök mü? Toplumsal Yapıların ve Bireylerin Etkileşiminde Derin Bir Analiz Giriş: Toplumsal Yapıların İçindeki İsimler ve Kökler Bir araştırmacı olarak, toplumsal yapıların ve bireylerin etkileşimini anlamak için her bir küçük detayın ne anlama geldiğini araştırmak büyük bir keyif veriyor. Bugün, “Yağmur” kelimesine odaklanarak, dilin ve kültürün nasıl toplumsal yapılarla iç içe geçtiğini, aynı zamanda cinsiyet rollerinin ve kültürel pratiklerin bu yapıları nasıl şekillendirdiğini tartışmak istiyorum. Yağmur, bir doğa olayı, ancak aynı zamanda Türkçede bir isim ve bir kök olarak da kullanılabiliyor. Peki, toplumsal anlamda, “Yağmur” sadece bir dilsel öge mi, yoksa bu ismin kökeninde toplumsal bir anlam,…

Temel İslami İlimler Nelerdir? İslam dünyasında eğitim ve ilim anlayışı oldukça geniş bir yelpazeye yayılır; tarih boyunca alimler, dinin hükümlerini anlamak ve topluma iletmek için çeşitli ilimler geliştirmiştir. Peki, bu “temel İslami ilimler” dediğimiz şey nedir? Gerçekten bu ilimler, İslam’ı anlamamızda ve uygulamamızda ne kadar etkili? Yoksa, modern dünyanın karmaşasında bu kadim bilimlerin yerini biraz da olsa sorgulamak gerekmiyor mu? İslam’ın temellerini anlamak için bu ilimleri derinlemesine incelemek önemlidir, ancak her şeyin mutlak bir doğruyu yansıtmadığını da unutmamak gerekir. O zaman hadi, bu ilimlerin ne olduğunu ve ne kadar yaşanabilir olduklarını tartışalım! Temel İslami İlimler Nedir? İslami ilimler, genellikle dört…

Tekid Tarihi Nedir? Farklı Yaklaşımlar ve Anlamları Birçok konuda olduğu gibi, “tekid tarihi” de bazen kafa karıştırıcı olabiliyor. Yani, kelimeyi duyan herkes hemen anlamını net bir şekilde kavrayamayabilir. Ama işin içine girince, hem işin teknik boyutuna hem de toplumsal ya da kültürel boyutuna bakarak daha derin bir anlam çıkarılabilir. Peki, “tekid tarihi” dediğimizde tam olarak neyi kastediyoruz? Herkesin farklı bir bakış açısıyla bu terime yaklaşması mümkün. İçimdeki mühendis tarafı, bu konuyu oldukça sistematik bir şekilde çözmeye çalışıyor; ama diğer yandan insani bir bakış açısıyla da durum farklı gözüküyor. Hadi gelin, birlikte inceleyelim. Tekid Tarihi: Hukuki ve Resmi Bir Tanım Tekid…

Napolyon Kime Denir? Napolyon denince aklınıza ne geliyor? Bir cesur komutan mı, yoksa küçük bir adamın büyük egolarıyla sarhoş olduğu, zaferlerinin gerisinde pek de hoş olmayan kararlar alan biri mi? Bu sorunun cevabı, aslında tarih kitaplarının ötesinde, toplumda hala önemli bir tartışma konusu. Napolyon, Fransız Devrimi’nin ardından Avrupa’yı ateşe atmış, tarihin en tanınmış figürlerinden biri olmuş, ama o kadar karmaşık bir figür ki, aynı zamanda hem bir kahraman hem de bir diktatör olarak anılabilir. Peki, Napolyon kime denir? Bir devrimciye mi, yoksa iktidar hırsıyla yanıp tutuşan bir tirana mı? Gelin, hem sevdiğim hem de sevmediğim yanlarını birlikte irdeleyelim. Napolyon’un Güçlü…

Giriş – Toplumsal Yapılar ve Gücün İzdüşümü Hayatımızda sürekli olarak gördüğümüz ama bazen iç yüzüne bakmadığımız bir şey var: Güç. Güç, devletin en tepe kademesinden en alt seviyedeki mahalle muhtarına kadar birçok biçim alır. Bu güç, sadece bireylerin ya da kurumların kontrol ettiği bir şey değildir; aynı zamanda toplumsal yapılar, normlar, roller ve etkileşimler aracılığıyla şekillenir. Vali, Türk toplumunda önemli bir makamdır. Devletin yerel düzeydeki temsilcisidir ve birçok yetkiye sahiptir. Ancak bu yetkilerin sınırları ve nasıl kullanıldığı, toplumsal yapılar, toplumsal adalet ve eşitsizlik açısından büyük bir anlam taşır. Vali’nin yetkilerini anlamak, aynı zamanda devletin yerel halkla olan ilişkisini, toplumdaki güç…

Toplu İrsaliye Kesilir Mi? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir Analiz Günümüzde güç ilişkilerinin, toplumsal düzenin ve iktidarın nasıl işlediğini anlamak, sadece ekonomik teoriler ve tarihsel analizlerle değil, aynı zamanda toplumsal yapıların, kurumların ve ideolojilerin de incelenmesiyle mümkün olur. Bu noktada, gündelik yaşamın içine sızan politik gerçeklikleri anlamak, çoğu zaman bizi kavramsal ve kuramsal boyutlara da yönlendirir. Peki, toplu irsaliye kesilmesi gibi sıradan bir işlem üzerinden politik sistemin işleyişini anlamak mümkün müdür? Toplu bir düzenin, devletin ve toplumun en küçük birimlerinden biriyle bağını nasıl kurabiliriz? Bu yazıda, toplu irsaliye kesilmesi metaforu üzerinden, modern demokrasilerdeki güç dinamiklerini, katılım biçimlerini ve iktidar ilişkilerini analiz…

Rehber Sime Nasıl Aktarılır? Etik, Epistemoloji ve Ontoloji Perspektiflerinden Bir İnceleme İlk bakışta basit bir soru gibi görünse de, “Rehber sime nasıl aktarılır?” sorusu, derin felsefi katmanlar barındırır. Hepimizin hayatında, yaşadığımız dünyayı anlamlandırmaya çalışırken bir çeşit rehber arayışı içinde olduğunu kabul edebiliriz. Ancak bu rehberin ne olduğuna, nasıl bulunabileceğine ve insanın varlık yolculuğunda ne derece etkili olacağına dair sorular, felsefi düşüncenin merkezine yerleşmiş büyük sorunlardır. Hepimizin bildiği bir hikâye vardır: Bir köyde yaşayan bir çocuk, eski bir bilgeden rehberlik alır ve hayatta doğru yolu bulabilmesi için ona danışır. Ancak, bilgenin rehberi sadece bilgi değil, aynı zamanda ahlaki bir seçimin de…

Nüsha Almak Ne Demek? Felsefi Bir Bakış Bütün yaşamımız, kopyaların, tekrarların ve izlerin etrafında şekillenir. Örneğin, bir gün güneş doğarken, bir başka gün, bir başka güneşin aynı şekilde doğacağı kesindir. Bu doğa olgusunun bir kopyasıdır. Peki ya insan düşünceleri, eylemleri ve duyguları? Onlar da kopya mı? Bize ait olduklarını, yalnızca bizim yaşadığımız deneyimler olarak mı algılıyoruz? Yalnızca kendimize ait bir dünyada mı varız, yoksa başkalarından kopyalanmış bir gerçekliğin içinde mi sürüklendik? Felsefe, her zaman bu tür sorularla şekillenir. Kopyalama, bir şeyin veya bir düşüncenin “nüsha” alınması, belki de varoluşun özüdür. Nüsha almak kavramı, yalnızca bir metni, bir görüntüyü ya da…

Martılar Gece Neden Bağırır? Bir Gece Yarısı Sorusu Bir gece, deniz kenarında yürürken ansızın kulağınıza çarpan bir ses duydunuz; tiz ve rahatsız edici. Martıların yüksek sesle bağırdığını fark ettiniz. Havanın soğukluğu ve denizin uğultusu arasında, o sesin nedenini merak ettiniz. Martılar gece neden bağırır? Birçoğumuz bu soruyu hiç sormadan, sadece kulağımızı kapatarak uyumaya devam ederiz. Ama bazen derin bir merak uyanır: Bu hayvanlar geceleri neden çığlık atar? Ve acaba bu sesler gerçekten de bir anlam taşıyor mu? Martıların Geceyi Kendi Sesleriyle İhlal Etmesi Martılar, sahillerin ve kıyıların ikonik kuşlarıdır. Genellikle sabahın erken saatlerinde, denizin tuzlu havasında, güneşin doğuşuyla birlikte duydukları…

Kromdan Çeliğe Hangi Elektrot Kullanılır? Bir Sosyolojik Perspektif Günümüzde teknolojik ve endüstriyel konular çoğu zaman yalnızca mühendislerin, işçilerin veya uzmanların ilgisini çeker. Ancak birçoğumuz, günlük hayatımızda karşılaştığımız ürünlerin arkasındaki derin toplumsal dinamikleri fark etmeyiz. Örneğin, “Kromdan çeliğe hangi elektrot kullanılır?” sorusu, ilk bakışta yalnızca teknik bir soru gibi görünebilir. Fakat bu sorunun ardında, insan emeği, iş gücü, toplumsal normlar ve kültürel pratiklerle şekillenen bir gerçeklik yatmaktadır. Bu yazıda, bir malzeme mühendisliği sorusunu, toplumsal yapılar, güç ilişkileri, cinsiyet rolleri ve eşitsizlik perspektifinden inceleyeceğiz. Kromdan çeliğe hangi elektrot kullanıldığı, sadece sanayi dünyasında değil, aynı zamanda toplumun daha geniş yapılarında da önemli yansımalar…